پاسارگاد يا دشت مرغاب جلگه مرتفعی است در شمال غربی استان فارس كه در دامنه تپه ها و كوه های منشعب از جبال زاگرس واقع شده است.شكل آن به مستطيلی می ماند كه در شمال 12-10 كياومتر عرض دارد و در شرق و غرب حدود 25 كيلومتر طول دارد و قسمت پايينی آن (در واقع در جنوب غرب) نوك تيز می شود. و به تنگی منتهی می گردد كه 12 كيلومتر طول و 200 تا500 متر عرض دارد و « تنگ بلاغی» خوانده می شود و پاسارگاد را از كوتاهترين راه به جلگه سیوند می رساند.

هنگامی که در 75 کیلومتری تخت‌جمشید، راه اصلی اصفهان به شیراز را به سوی پاسارگاد ترک می‌کنیم و از میان درختان بلند و سرسبزی که بر این راه خاطره‌انگیز سایه افکنده‌اند، پیش می‌رویم؛ به نظر می‌آید که در اعماق تاریخ دور و دراز و پر فراز و نشیب و رنگارنگ این سرزمین کهن فرو می‌رویم. رونالد كنت بر اين باور است كه گونه فارسی باستان نام پاسارگاد، «پَـئيشی‌یا اووادا» بوده كه معنی «جایگاه نوشته/ نوشتارخانه» را می‌دهد و در کتیبه داریوش در بیستون هم بکار رفته است...برروی ادامه کلیک کنید...

در تخت جمشيد مکانی هست که در بامداد نخستين روز فروردين ماه ، هنگام بر آمدن آفتاب از پشت "کوه مهر" نخستين پرتو خورشيد از روزنی يا شکافی به درون تالار و مکان ثابت نشان داری به طرزی مخصوص می‌تابد که همه ساله بتوان از روی آن ، طرز تابش نور يا پرتو خورشيد را رصد و اندازه گيری کرده ، موقع صحيح چنين روزی را دوباره تعيين و اعلام داشت. خوشبختانه امروزه با شناختی که از ساختمان ها و کاخ ها و تالارهای تخت جمشيد در دست داريم، برای يافتن چنين محل و موقعی ، به جستجوی فراوان نياز نخواهيم داشت.

در کهن‌ترين بخش صفحه تخت جمشيد در آنجا که نخستين ساختمان در حدود سال 518 پيش از ميلاد به دستور داريوش پی افکنده شده است و اکنون کاخ مرکزی ، تالار تخت ، تالار شورا يا تالار سه دروازه خوانده می‌شود، محل و نشانه انجام گرفتن چند رصد و اندازه گيری موجود و پا بر جاست و يک يادگار دانشی بس گران بها برای ما ايرانيان به شمار می‌رود. در ميان تالار اين کاخ در وسط چهار ستون ، تخته سنگی به شکل مکعب کشف گرديده که بر روی آن در وسط مربع ، يک دايره کوچک و سه خط کنده شده است. هرتسفلد کاشف اين سنگ آن را "سنگ اندازه گيری" ناميده و بيش از اين سخنی درباره آن نگفته است.

ولی پس از او نيز که مطالعات فراوانی درباره تخت جمشيد و آثار آن انجام گرفته است، با افسوس بايد گفت که از سوی باستان شناسان و ستاره شناسان و دانشمندان به اين "نشان سنگ" با ديده دانشی نگريسته نشده است و کسانی نيز نينديشيده گفته و نوشته‌اند که اين سنگ با نشانه و خطوطی که بر روی آن کنده شده است برای تعيين "محور" (آکس) ساختمان های تخت جمشيد پديد آورده شده است، زيرا همه ديوارها و ستون ها و جزرها در امتداد خط های روی اين سنگ ساخته شده‌اند...

برروی ادامه کلیک کنید ...